Nöbetçi Eczaneler
Şeyh Vefâ Kimdir?
Muslihuddin Mustafa (Şeyh Vefâ), 15. yüzyılda yaşamış mutasavvıf, şair ve tarikat kurucusudur. Zeyniyye tarikatının Vefâiyye kolunun kurucusu olarak bilinir. Şiirlerinde “Vefâ” mahlasını kullanmıştır.
Tam adı kaynaklarda “Mustafa b. Ahmed es-Sadrî el-Konevî el-med‘uv bi-Vefâ” şeklinde geçer. “İbn Vefâ” lakabını annesinin adı olan Vefâ’dan aldığı rivayet edilir.
Nerede Doğdu? Eğitim Hayatı
Şeyh Vefâ, Konya’da doğdu. İlk tahsilini Konya’da yaptı; daha sonra babasıyla birlikte Osmanlı’nın başşehri Edirne’ye giderek eğitimini tamamladı. Zâhir ve bâtın ilimlerine vâkıf olduğu, mûsiki ve astronomi alanlarında da maharet sahibi bulunduğu kaydedilir.
Tasavvuf yolunda önce Edirne’de Muslihuddin Halife’ye intisap etti; ardından Zeyniyye’nin kurucusu Zeynüddin el-Hâfî’nin halifelerinden Abdüllatîf el-Kudsî’nin müridi oldu. Seyrüsülûkünü tamamladıktan sonra Konya’da irşad faaliyetlerine başladı.
Fatih Sultan Mehmed ile İlişkisi
Şeyh Vefâ, İstanbul’a geldikten sonra Fatih Sultan Mehmed’den büyük destek gördü. Padişah onun için Vefâ semtinde bir cami ve çifte hamam yaptırdı. Bugün “Şeyh Vefâ Camii” olarak bilinen yapı onun adına inşa edilmiştir.
Vefatında cenaze namazına II. Bayezid’ın da katıldığı bilinmektedir. 1491 (896 H.) yılında vefat eden Şeyh Vefâ, yaptırılan caminin hazîresine defnedildi.
Vefâiyye Kolu ve Tasavvuf Anlayışı
Muslihuddin Mustafa’nın vefatından sonra Zeyniyye içinde Vefâiyye adıyla anılan bir kol oluştu. Bu kolda onun tertip ettiği evrâd okunmuş, “Şeyh Vefâ devri” olarak bilinen özel bir zikir usulü uygulanmıştır.
Hanefî mezhebine mensup olmasına rağmen bazı ibadet uygulamalarındaki farklılıklar dönemin bazı âlimleriyle tartışmalara yol açmıştır. Ancak müridlerinden Sinan Paşa onun müctehid seviyesinde bir âlim olduğunu savunmuştur.
Eserleri Nelerdir?
Şeyh Vefâ’nın tasavvuf, şiir ve astronomi alanında kaleme aldığı eserler arasında şunlar yer alır:
-
Risâle-i Manzûmât-ı Şeyh Vefâ
-
Makām-ı Sülûk
-
Sâz-ı İrfân
-
Rûznâme
-
Melhame-i Şeyh Vefâ
-
Risâle fi’r-rub‘i’l-müceyyeb
Özellikle Rûznâme, İstanbul’un enlem ve boylamına göre hazırlanmış cetveller içermesi bakımından dikkat çeker.
Vefa Semti Neden Onun Adını Taşıyor?
İstanbul’un Fatih ilçesindeki Vefa semti, adını Şeyh Vefâ’dan alır. Camii, türbesi ve külliyesiyle bölge, Osmanlı tasavvuf geleneğinin önemli merkezlerinden biri haline gelmiştir.
Şeyh Vefâ Hakkında Kısa Bilgiler
-
Doğum yeri: Konya
-
Tarikat: Zeyniyye – Vefâiyye kolu
-
Vefat: 1491, İstanbul
-
Defnedildiği yer: Vefa semtindeki cami hazîresi
-
Alanları: Tasavvuf, şiir, astronomi, mûsiki