Türkiye, kültürel mirasın korunması adına önemli bir adım atarak M.Ö. 200 ile M.S. 600 yılları arasında Peru’nun kuzey kıyılarında var olmuş Moche (Mochica) kültürüne ait tarihi bir kolyeyi iade etti. Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nde düzenlenen törende, Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Gökhan Yazgı ile Peru’nun Ankara Büyükelçisi Cesar Augusto De Las Casas Diaz’ın katılımıyla kolye, Peru yetkililerine teslim edildi. Bakan Yardımcısı Yazgı, Türkiye ve Peru’nun kültürel mirasın kaçakçılığa karşı ortak bir mücadele yürüttüğünü vurgulayarak, kolyenin ait olduğu toprağa teslim edilmesinin insanlık için anlamlı bir adım olduğunu belirtti. Ayrıca, iade sürecinin iki ülke arasındaki kültürel iş birliğini güçlendirdiğine dikkat çekti.
Peru Büyükelçisi De Las Casas Diaz, Türkiye’nin gösterdiği iş birliği için teşekkür ederek, kolyenin iadesinin resmi bir prosedür olmanın ötesinde, dostluğun ve kültürel anlayışın güçlü bir göstergesi olduğunu ifade etti. Ayrıca, Mochica kültürünün Peru’nun kimliğinin ve ulusal gururunun ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguladı.
Kolyenin bir Türk vatandaşı tarafından 1960’lı yıllarda Peru’dan edinildiği ve 2021’de orijinalliğinin araştırılması talebiyle yetkililere başvurulduğu öğrenildi. Bilimsel incelemeler sonucunda kolyenin Moche kültürüne ait olduğu tespit edildi ve Türk vatandaşı tarafından gönüllü olarak iade süreci başlatıldı. Kolye, 23 Ocak 2025 tarihinde Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ne teslim edilerek koruma altına alındı. Bu sürecin Peru ile Türkiye arasındaki diplomatik ilişkilerin 75. yılına denk gelmesi, iş birliğine sembolik bir anlam kattı.
Türkiye, kültürel mirasın korunması adına uluslararası iş birliklerine katkı sağlarken kültür varlığı kaçakçılığıyla mücadelesine devam etmektedir.
