Nöbetçi Eczaneler
Güneydoğu’da yaşanan kuraklığa rağmen sürdürülen izinsiz mısır ekimi, bölgedeki enerji sorununu arttırıyor. Kaçak trafo ve ruhsatsız kuyular, adeta orta ölçekli bir şehrin elektrik ihtiyacını tek başına karşılıyor.
Kaliteli, kesintisiz ve sürdürülebilir enerji dağıtımı amacıyla çalışmalarını sürdüren Dicle Elektrik, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki iklim krizinin etkileriyle paralel olarak artan izinsiz mısır ekiminin enerji altyapısını zorladığına dikkat çekti. Su kıtlığı nedeniyle Mardin ve Şanlıurfa’da ikinci ürün mısır ekiminin yasaklanmasına rağmen, üreticiler yasağı ihlal ederek mısır ekimini sürdürüyor. Üstelik, bu ekimlerin büyük bir kısmı, ruhsatsız açılan sulama kuyularından kaçak elektrik kullanılarak gerçekleştiriliyor.
Dicle Elektrik’in verilerine göre, sadece Mardin’de 2024 yılında, yasağa rağmen 3 bin 762 üretici toplam 613 bin dekardan fazla alanda mısır ekti. 2025 yılı itibarıyla ise Şanlıurfa ve Mardin’de toplamda 1 milyon 647 bin dekar alanda mısır ekimi yapıldığı belirtiliyor. Bu bölgelerdeki mısır tarlaları, yüzlerce metre derinlikten su çekilerek sulanıyor. Bazı bölgelerde yeraltı suları 800-850 metre derinlikte olduğundan, bu suya ulaşmak için güçlü elektrikli motopomplar kullanılıyor. Uzmanlara göre, 100 dönümlük bir mısır tarlasını sulamak için ortalama 130 bin kWh elektrik gerekiyor ki bu, binlerce hanenin aylık tüketimine eşdeğer.
Dicle Elektrik Genel Müdürü Yaşar Arvas, bölgede yapılan teknik analizlerin, mısır ekimi yasağının somut nedenlerini ortaya koyduğunu vurgulayarak, mısırın buğday gibi ürünlere kıyasla çok daha fazla su ve dolayısıyla elektrik tükettiğini belirtti. Arvas, bu durumun bölgedeki su kaynaklarına büyük yük getirdiğini ve enerji sistemini zorladığını dile getirdi.
Dicle Elektrik, çözüm önerileri arasında mısır yerine daha az su tüketen ürünlere yönelmenin önemine dikkat çekiyor. Bu çerçevede, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yüzde 75 hibe desteğiyle başlattığı soya denemelerinin başarılı sonuçlar verdiği belirtiliyor. Arvas, Şanlıurfa’nın Ceylanpınar ilçesinde yapılan uygulamaların yüksek verim gösterdiğini ve soyanın daha sürdürülebilir bir alternatif olduğunu vurguladı.
Tarım Reformu Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan “İklim, Fenolojik Durum ve Sulama İzleme İstatistikleri Haziran 2025” raporu, Dicle Elektrik’in kuraklık ve su kaynaklarının etkin kullanımı konusundaki uyarılarını destekliyor. Rapora göre, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Haziran ayında sadece 1,7 mm yağış kaydedildi ki bu miktar, uzun yıllar ortalamasına göre yüzde 80 daha az. Ayrıca, su yılı yağışları da son 52 yılın en düşük seviyesine gerileyerek sürdürülebilirlik endişelerini artırıyor.
Dicle Elektrik’in saha ekipleri, son iki yıl içinde 11 bin 454 adet kaçak trafo tespit ederek enerji israfının önüne geçmeye çalışıyor. Arvas, kaçak trafo kullanımının özellikle Şanlıurfa’da yaygın olduğunu belirterek, bu durumun enerji sistemine zarar verdiğine dikkat çekti.
Dicle Elektrik, “Yeteri Kadar” kampanyası kapsamında bölgedeki çiftçilere su ve enerji verimliliği konularında eğitimler vererek sürdürülebilirlik bilincinin artmasına katkı sağlıyor. Ayrıca, çocuklara yönelik tiyatro gösterileri, yarışmalar ve eğitim materyalleriyle de bilinçlendirme çalışmaları yürütülüyor.