Nöbetçi Eczaneler
Rukye, hastalık ve kötülüklerden korunmak ya da şifa bulmak amacıyla Kur’ân ayetleri ve dualar okunarak yapılan bir uygulamadır. İslam literatüründe rukye; dua okuyup üfleme anlamına gelir ve klasik kaynaklarda bu şekilde tanımlanmıştır. (İbnü’l-Esîr, en-Nihâye; İbn Manzûr, Lisânü’l-Arab)
Günümüzde en çok merak edilen soruların başında “rukye nedir?”, “rukye caiz midir?” ve “rukye yapmak günah mı?” soruları gelmektedir. Bu yazıda konu, sahih hadisler ve fıkhi görüşler ışığında ele alınmıştır.
Rukye Caiz midir?
İslam âlimlerinin büyük çoğunluğu, şirke düşmemek ve istismara kapı aralamamak şartıyla rukyenin caiz olduğunu belirtmiştir. Mezhep imamlarının da içinde bulunduğu bu görüşe göre, şifa rukyeden değil, Allah’tandır. Rukye yalnızca bir vesiledir. (İbn Hacer, Fethu’l-Bârî; İbnü’l-Kayyım, et-Tıbbü’n-Nebevî; el-Fetâva’l-Hindiyye)
Bu noktada temel ölçü şudur:
-
Okunan sözler Kur’ân ayetleri veya sahih dualar olmalıdır.
-
Şifa verenin yalnızca Allah olduğuna inanılmalıdır.
-
Uygulama hurafe ve ticari istismara dönüşmemelidir.
Bu şartları taşıyan İslami rukye uygulaması caiz kabul edilmiştir.
Peygamber Efendimiz Rukye Yapmış mıdır?
Hadis kaynaklarında Hz. Peygamber’in (s.a.s.) hem kendisine hem de hastalara rukye yaptığı sabittir.
-
Hastaları ziyaret ettiğinde dua okuyup üflemiştir. (Buhârî, Müslim)
-
Hz. Âişe validemiz de ona rukye yapmış ve eliyle mesh etmiştir.
-
Torunları Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin için korunma duaları okumuştur.
-
Nazar, yılan ve akrep sokmasına karşı rukyeye izin vermiştir.
Peygamber Efendimiz’in hastalar için yaptığı şu dua da şifa duası olarak bilinmektedir:
“Allah’ım! İnsanların Rabbi, sıkıntıyı gideren Sensin. Şifa ver, şifa veren Sensin. Senden başka şifa veren yoktur. Öyle bir şifa ver ki hiçbir hastalık bırakmasın.” (Buhârî)
Bu rivayetler, sahih rukye uygulamasının dinen meşru olduğunu göstermektedir.
Hangi Rukye Haramdır?
Her uygulama meşru değildir. Şu durumlar haram rukye kapsamına girer:
-
Anlamı bilinmeyen sözler
-
Cinlerden yardım istemek
-
Muskalarla şifa dağıttığını iddia etmek
-
Parayla istismar yapmak
-
Şifayı Allah’tan değil kişiden beklemek
Bu tür uygulamalar İslam inancına aykırıdır.
Rukye ile Şifa Mümkün mü?
İslam’a göre şifa yalnızca Allah’tandır. Rukye bir dua ve yöneliştir. Nasıl ki ilaç bir sebeptir, rukye de manevi bir sebeptir. Bu nedenle rukye ile şifa mümkündür ancak bu Allah’ın iznine bağlıdır.
Rukye Yapmak Doğru mu?
Özetle:
-
Kur’an ayetleriyle rukye yapmak caizdir.
-
Şifa Allah’tandır, kişi vesiledir.
-
Hurafe ve istismara dayalı uygulamalar haramdır.
Klasik ve güvenilir kaynaklar incelendiğinde, ölçülere uygun yapılan rukye uygulamasının dinen sakıncalı olmadığı, aksine sünnette yer aldığı anlaşılmaktadır.
Sık Aranan Sorular
-
Rukye nedir?
-
Rukye caiz midir?
-
Rukye yapmak günah mı?
-
Kur’an ile rukye yapılır mı?
-
Rukye ile nazar çıkar mı?
Bu soruların cevabı, yukarıda aktarılan sahih kaynaklar doğrultusunda netleşmektedir.