Nöbetçi Eczaneler
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD ile Umman’da gerçekleştirilecek olan dördüncü tur görüşmeler öncesi yapmış olduğu açıklamada, “İran’ın nükleer programı, İran halkının temel haklarından biridir ve asla müzakere veya pazarlık konusu olamaz. Uranyum zenginleştirme, halkımız için önemli bir kazanım ve gurur kaynağıdır. Bu başarı için büyük bedeller ödendi. Dolayısıyla, bu kazanım kesinlikle pazarlık edilemez” ifadelerini kullandı.
Dışişleri Bakanı Arakçi, Umman’ın başkenti Maskat’ta gerçekleşecek olan İran ve ABD arasındaki dördüncü tur görüşmeler öncesinde basına açıklamalarda bulundu. Arakçi, “Bugün bir sonraki görüşme turuna doğru yola çıkıyorum. Bu sabah Tahran’da daha fazla istişarede bulunduk ve bu turda belirleyici bir sonuca ulaşmayı umuyoruz” şeklinde konuştu.
ABD’nin açıklamaları ile medyadaki tutumları arasında çelişkili söylemlerde bulunduğunu belirten Arakçi, “Bu çelişkileri müzakere odasında, dışında ve medya ortamında da gözlemliyoruz. Karşı tarafın tutumu sürekli değişiyor ve bu, görüşmelerin önemli sorunlarından biridir. Biz tamamen istikrarlı bir şekilde ilerledik ve tavrımız son derece açık” dedi.
Müzakerelerin masada yapılması gerektiğini vurgulayan Arakçi, “Müzakere konularının medyada gündeme getirilmesi, müzakere ahlakına aykırıdır ve karşı tarafın ciddiyetini sorgular. Bu turda, İran’ın temel ilkelerini koruyarak tamamen yapıcı ve ileriye dönük görüşmeler yapmayı umuyoruz. Eğer amacımız, İran’ın nükleer silah sahibi olmayacağına dair güvence sağlamaksa, bu tamamen mümkündür ve bu yönde bir anlaşma yapılabilir. Ancak mantıksız, gerçekçi olmayan veya uygulanabilir olmayan talepler ortaya konursa, görüşmeler zorlaşacaktır” şeklinde konuştu.
İran’ın nükleer programının hukuki temellere dayandığını ve barışçıl faaliyetlerin Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetiminde sürdürüldüğünü belirten Arakçi, “İran’ın nükleer programı, İran halkının temel haklarından biri ve kesinlikle müzakere veya pazarlık konusu yapılması mümkün değildir. Uranyum zenginleştirme, halkımız için önemli bir kazanım ve gurur kaynağıdır. Bu başarı için büyük bedeller ödendi. Dolayısıyla, bu kazanım kesinlikle pazarlık edilemeyecek bir konudur” ifadelerine yer verdi.
İran’ın nükleer faaliyetler konusunda güven inşa etmeye ve daha fazla adım atmaya hazır olduğunu belirten Arakçi, “Bu konu her zaman önceliğimiz olmuştur ve önceki müzakerelerde de gündeme gelmiştir. Şimdi de aynı anlayışla İran’ın nükleer programının barışçıl olduğunu garanti altına alabilecek bir planı karşı tarafa sunduk. Onlar da kendi planlarını sundular ancak ne yazık ki çelişkili fikirlerle karşılaşıyoruz” şeklinde konuştu.
Geçmişteki müzakerelerde olumlu bir atmosferin olduğunu ve karşı tarafın anlaşmaya varma konusunda ciddi olduğunu belirten Arakçi, “Ancak müzakere dışı medya üzerinden yapılan açıklamalar bu ciddiyetle çelişiyor ve sürecin sağlıklı ilerlemesini engelliyor. Farklı hedef kitleleri olabileceğini anlıyoruz ancak bu onların sorunu, bizim değil. Karşı tarafın da tıpkı İran’ınki gibi, sabırlı ve ilkel bir tutum sergilemesini bekliyoruz” dedi.
Görüşmelerin bugün öğleden sonra başlayacağını ifade eden Arakçi, “Görüşmelerin süresi, müzakerelerin atmosferine ve ilerleyişine göre belirlenecektir. İran’ın teknik heyeti, Maskat’ta hazır bekliyor ve gerektiğinde onlardan faydalanılacaktır. Görüşmeler, Umman Dışişleri Bakanı aracılığıyla dolaylı olarak yapılacak ve ilerledikçe gelişmeler kamuya duyurulacaktır.”
ABD ile İran arasındaki görüşmeler, önce karşılıklı güven inşa etmeyi ve daha sonra İran’ın nükleer programı konusunda bir çerçeve oluşturulmasını hedefleyen süreçler olarak görülmektedir. ABD, İran’ın atom bombası üretiminde kullanıldığına inandığı yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum üretimini durdurmasını talep etmektedir. Nükleer programının her zaman barışçıl olduğunu savunan İran ise yaptırımların kaldırılması karşılığında nükleer programını “kısıtlamaya” hazır olduğunu belirtirken, ABD’nin geri adım atmayacağına dair garanti aramaktadır. İran’ın, uranyum zenginleştirme santrifüjlerini sökmeyi, uranyum zenginleştirmeyi tamamen durdurmamayı ya da zenginleştirilmiş uranyum stokunu 2015’te kararlaştırılan seviyelerin altına düşürmemeyi kabul etmeyeceği ifade edilmektedir.